DE AKKERMAN IN ONS

als ik vanmiddag
om kwart over drie
arriveer op dit adres
loop ik arthur akkerman
tegen het lijf
vlak voor zijn eigen zaak
hij stelt mij ernstig teleur
ik ben te vroeg
en
hoe bizar dat ook
mag klinken
hij zegt dat ik
een soort van verrassing
ben
of ik om half vijf
terug wil komen
arthur akkerman
ontneemt mij daarmee
een van de grootste genoegens
lekker loeren in zijn etalage
kijken naar pennen
en vulpennen
die ik nooit zal bezitten

om de hoek
in dudok
wacht ik geduldig tot ik
mijn glorieuze entree mag maken
het is in ieder geval beter
dan de dagvoorzitter
die mij twee maanden geleden
tijdens een congres
introduceerde met de volgende woorden
en dan nu een dichter
en daarna weer iets leuks

eenmaal hier binnen
in uw zaak
betreed ik mijn persoonlijke lourdes
een winkel vol met
met mijn grote liefde
het schrijvende monster
de vloeiende prins
de vulpen
die ik al jarenlang begeer
maar nooit heb durven kopen
en slaat de schrik mij om het hart
ik heb
de twee ordinairste pennen
sinds 1846
bij me
een kapotgevreten bic
en een paarse reclamepen
achteloos schiet ik
boven in de winkel
in mijn vertrouwde dichtertjesstand
mijn hand schrijft
maar ik voel het wel degelijk
ik ben hier de man
die in restaurant parkheuvel
vraagt om de mayonaise
ik ben de man die gekleed in
een tuinbroek
een modeshow bijwoont
pas na enkele minuten
begint het observeren
de verlichte vitrines
in akkerman is het altijd kerst
achter mij zie ik
de prachtige veertjes
en volkomen verdiend
in deze Mulisch-week
stijgt gerard reve op
vanuit de kast vol veren
dit is wat ik nu ruik in uw zaak
bloemen
dit is wat ik nu zie
vulpennen
harry mulisch kan tevreden zijn
wij ontdekken hier
vanmiddag
allemaal
onze eigen kleine hemel

toen ik
werd uitgenodigd
om te spreken tijdens deze
feestelijke bijeenkomst
zette mij dat aan het denken
hoe zat dat eigenlijk
bij mij
het fysieke schrijven
wanneer gebruik ik een pen
of een vulpen
in ieder geval
een pen
tijdens DWDD
als ik live een gedicht schrijf
tijdens de woensdaguitzending
het lijkt er op
alsof ik daar de
gemiddelde
poezieanalfabeet
op zijn wenken bedien
ik ben een beetje kaal
ik draag een beetje een baardje
ik draag een jasje
en ik kijk over een leesbril heen
en
verdomd als het niet waar is
ik schrijf nog echt met een pen
in een zwart notitie-blokje
dat moet ik dus wel een
zonderling zijn

ik weet hoe het werkt
zet iemand met een
kaars voor zijn giechel
aan een houten tafeltje
laat hem
schrijven op papier
en de mensen denken
meteen dat hij iedere dag
boodschappen doet
in de bakkerij van anton pieck
dat hij net als in een gedicht van paul van ostaijen
zijn hoed afneemt als
hij iemand tegenkomt op straat
en dat hij zijn
kleding wast in een
nabijgelegen rivier
ik merk het maar al te vaak
de pen
en dan met name de vulpen
wordt door veel mensen
nog steeds als oud-hollandsch
ervaren

in hetzelfde programma
dwdd
zag ik enkele weken geleden
het nieuwste van het nieuwste
op pennengebied
een op een pen lijkend staafje
waarmee je op een
speciaal geprepareerd
vlak schrijft
terwijl er iemand spreekt
druk met de pen daarna
op een steekwoord
en
oh wonder
oh verrukking
oh de vooruitgang
je hoort uit de pen wat er werd gezegd

ik ben tegen de vooruitgang
ik ben voor pennen die
je juist laten horen
wat nog niet werd gezegd
ik ben tegen de moderne pen
alles moet voor eeuwig blijven zoals het is
akkerman is dit met me eens
maar zal het
niet met zoveel woorden
durven te zeggen

ik heb hun jubileumboek
ademloos door zitten bladeren
en ik blijf maar kijken naar
2 foto's
de eerste
op pagina 24
de etalage van deze winkel
in de passage
met twee fietsen tegen het raam
de foto roept een hele wereld op
even snel op de fiets
gesprongen
om bij p.w akkerman zogenaamd wat inkt te kopen
en als je afstapt
weet je het al
je zult weer minutenlang met het voorhoofd
tegen de koude ruit leunen
kijkend
zuchtend
steunend
en verlangend naar zoveel moois
ooit
ja ooit
zal jij een echte
parker duofold bezitten
je zult er romans mee gaan schrijven
die de wereld voorgoed zullen veranderen
je zult zwierig schrijven
aan geliefden
en net doen alsof je niet
weet dat je brieven later
uitgegeven zullen worden

als je een boodschappenlijstje schrijft
zal het bestaan
uit alleen maar
hele lekkere
en verse producten
als je je vulpen hebt
ooit
stel
waarom niet
waarom zou jij niet een echte vulpen
van p.w akkerman bezitten
dan wordt alles beter
alles zal lekkerder ruiken
vrouwen dragen alleen maar leuke jurkjes
alles zal makkelijker gaan
je weet het zeker
jij wordt iemand
die in het buitenland
op een terras
midden in spanje
beeldschoon een
kop koffie bestelt
daarna een doosje
met de opdruk
p.w akkerman uit je zak haalt
om daarna onweerstaanbaar
je vulpen uit de vilten binnenkant
te halen
je legt je pen
tegen je onderlip
je sluit magistraal
de ogen
alles om je heen valt stil
in de verte kraakt een deur
er lacht een meeuw
en dan iedere keer weer
dat moment
het stromen van de inkt
en het voelt
alsof je zelf leegstroomt
rechtstreeks stroomt je hart
uit je vulpen op het papier
je ziet de woorden groeien
het krult in elkaar
het glinstert en droogt op
je weet dat je voor heel even de eeuwigheid
in je handpalm hebt
je schrijft door
durft niet te lezen wat je schrijft
het heerlijke glijden van
inkt over papier
dan eindelijk het
stokken van de hand
het vel omhoog houden
en je leest eindelijk
eindelijk
wat er staat
morgen niet vergeten drie ons salami te kopen
want zo gaat dat
een vulpen doet wat hij wil
je wilt over liefde schrijven
en je schrijft de ingrediƫnten van een recept op

de tweede foto
uit het jubileumboek
waar ik minutenlang naar staar
staat op blz 36

vlak boven het kopje
- een andere hobby was reclame maken -
zie ik een
sandwichman van P.W. Akkerman
bij de Gevangenenpoort
rond 1934

de sandwichman
hij roept een hele wereld op
het binnenkomen des ochtends
in de zaak van de heer Akkerman
en hij ziet ze al liggen
twee zwaar metalen platen met handvaten
die hij de hele dag om zijn lijf moet dragen
vlak boven zijn hoofd zweeft een
vulpen
akkerman
het vulpenadres
passage 12
staat er op het bord
dat had slechter gekund
akkkerman
voor allerlei producten enzo

hoeveel mooier
is dit
de sandwichman
dan het rondrijden
in een
tot frisdrankblikje omgetoverde
fiat panda
hoeveel stijlvoller
dan de werkstudent
die mij enkele dagen geleden
verkleed als bifiworstje
een kortingsbon aanbood

stijlvol
beheerst
begripvol
daar denk je aan
als je langs akkerman
loopt

hier nu zijn
tussen de pennen
tussen de inkt
en tussen de trotste
medewerkers
doet iets met mij
het laat mij niet onbewogen
te lang heb ik
in het openbaar
staan keutelen
met pennetjes die niet werken
pennetjes die de verkeerde kleur hebben
pennetjes met reclame
pennetjes die je op kunt vouwen
pennetjes die licht geven
pennetjes die je was opvouwen
pennetjes die te warm worden
pennetjes die onvindbaar
op de bodem van mijn tas liggen
pennetje die kraken
pennetjes die vroeg naar huis willen

ik moet maar eens
een grote jongen worden
het moet er maar eens van komen
het wordt tijd dat ik op eigen benen
durf te gaan staan
het wordt tijd voor wat
zelfvertrouwen
voor wat elan
nee
schrik niet
ik zal geen flamboyante hoed
gaan dragen
nee
ik zal niet net als arthur japin
opeens zijden shawls gaan dragen
nee
ik zal niet met 14 tekkels
door de leidse straat gaan wandelen
ik ga
dat schrijven van mij
na vanmiddag
na een middag in uw winkel
eindelijk eens serieus nemen
ik ga van ukelele
naar viool
van taunus
naar saab
van oh oh cherso
naar een franse film met veel dialoog
ik waag de sprong
ik beloof hier plechtig
dat ik bij
dwdd
slechts nog zal schrijven met
een vulpen
van P.W. Akkerman
u zult het zien volgende
week
alles lijkt hetzelfde
ik kom met dezelfde vierregelige
nooit rijmende
tekstjes
maar u
zult het zien

als ik de vulpen over
het papier
laat glijden
ontploft er vuurwerk in het hoofd
juicht de inkt in mijn hoofd
en u zult het zien als ik stop
niets stopt zo moeilijk
en tegelijk zo lekker
met schrijven
als het schrijven met
een vulpen
de smart
van de onderbreking
het geluk van
de dop
in je hand
het even kijken
naar de penpunt
en dan
het dragen in de binnenzak
van je jasje
als je beweegt
voel je hem een beetje
alles is goed
ik zal het vanaf nu
met trots verklaren
ja
ook ik
ben een
akkerman

 

 

 

terug naar P.W. Akkerman